Η ανακοίνωση της «Ανεξάρτητης Ενωτικής Πρωτοβουλίας» αποτελεί ακόμη ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας αντιπολίτευσης που επιλέγει να κάνει πολιτική με εντυπωσιακούς τίτλους, αυθαίρετες συγκρίσεις και αριθμούς αποκομμένους από το πραγματικό τους περιεχόμενο.
Οι ευρωπαϊκοί πόροι, όμως, δεν διαχειρίζονται με συνθήματα και μαθηματικές ακροβασίες. Διαχειρίζονται με συγκεκριμένους κανόνες, υποχρεώσεις, ελέγχους και αυστηρό πλαίσιο χρηματοδότησης.
Η Τεχνική Βοήθεια δεν αποτελεί «ταμείο αυτοπροβολής» της Περιφερειακής Αρχής. Είναι ευρωπαϊκό εργαλείο που εξασφαλίζει ότι τα Προγράμματα μπορούν να σχεδιάζονται, να υλοποιούνται, να παρακολουθούνται, να αξιολογούνται και να δημοσιοποιούνται σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο.
Ας δούμε, λοιπόν, τι πραγματικά κρύβεται πίσω από τους αριθμούς.
Οι δράσεις δημοσιότητας δεν αποτελούν διαφημιστική καμπάνια της Περιφερειακής Αρχής. Περιλαμβάνουν ενημερωτικές εκδηλώσεις, έρευνες κοινού, συμμετοχή σε εκθέσεις, ανάπτυξη και συντήρηση διαδικτυακών τόπων, παραγωγή ενημερωτικού υλικού και ενημέρωση των πολιτών μέσω ΜΜΕ και κοινωνικών δικτύων.
Και δεν αφορούν αποκλειστικά την Περιφέρεια. Από το συγκεκριμένο ποσό, 755.000 ευρώ έχουν διατεθεί στους έξι μεγαλύτερους Δήμους της Περιφέρειας για δράσεις δημοσιότητας των ΣΒΑΑ.
Επιπλέον, η δημοσιότητα των συγχρηματοδοτούμενων δράσεων δεν είναι προαιρετική επιλογή. Αποτελεί υποχρέωση που απορρέει από το ευρωπαϊκό πλαίσιο, ενώ η μη τήρηση των κανόνων μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε δημοσιονομικές διορθώσεις και περικοπές πόρων.
Επομένως, το ερώτημα δεν είναι γιατί «η Περιφέρεια διαφημίζει τα έργα της», αλλά γιατί κάποιοι παρουσιάζουν ως προσωπική προβολή της διοίκησης δράσεις ενημέρωσης και δημοσιότητας που αφορούν το σύνολο του Προγράμματος και τους δικαιούχους του.
Και εδώ παρουσιάζεται μόνο ο αριθμός και αποκρύπτεται το περιεχόμενο.
Η Περιφέρεια δεν μπορεί να μετατρέψει αυθαίρετα κονδύλια Τεχνικής Βοήθειας σε μισθοδοσία, ούτε να αποφασίσει μονομερώς προσλήψεις μόνιμου προσωπικού. Τα συγκεκριμένα ποσά αφορούν εξειδικευμένες υποστηρικτικές υπηρεσίες, απαραίτητες για την ωρίμανση και υλοποίηση έργων, την τεκμηρίωση στρατηγικών επιλογών και την υποστήριξη της Διαχειριστικής Αρχής και των δικαιούχων.
Συγκεκριμένα:
1.068.000 ευρώ διατίθενται στη ΜΟΔ Α.Ε. για την υποστήριξη των δικαιούχων Δήμων της Περιφέρειας στην υλοποίηση αναπτυξιακών έργων και δράσεων.
285.000 ευρώ αφορούν την υποστήριξη των Δήμων στην υλοποίηση των ΣΒΑΑ.
680.000 ευρώ αφορούν την υποστήριξη του μηχανισμού παρακολούθησης και αξιολόγησης της RIS3 και του Περιφερειακού Επιστημονικού Συμβουλίου Έρευνας και Καινοτομίας ΑΜΘ.
500.000 ευρώ αφορούν την ίδρυση και λειτουργία του Περιφερειακού Παρατηρητηρίου Κοινωνικής Ένταξης.
Αυτά δεν είναι «βιομηχανία συμβούλων». Είναι μηχανισμοί επιστημονικής και τεχνικής υποστήριξης που απαιτούνται για τον τεκμηριωμένο σχεδιασμό και την αποτελεσματική εφαρμογή ευρωπαϊκών πολιτικών.
Εδώ η παραποίηση γίνεται ακόμη πιο χαρακτηριστική.
Η ανακοίνωση δημιουργεί την εντύπωση ότι η Περιφέρεια διαθέτει μόλις 15.000 ευρώ για να ελέγχει τα έργα της. Αυτό απλώς δεν ισχύει.
Η παρακολούθηση και οι έλεγχοι πραγματοποιούνται κατά κύριο λόγο από τα στελέχη της Διαχειριστικής Αρχής, αλλά και από άλλες εθνικές και ευρωπαϊκές δημόσιες αρχές. Πρόκειται για εκατοντάδες ελέγχους κάθε χρόνο.
Τα 15.000 ευρώ αφορούν αποκλειστικά τις σπάνιες περιπτώσεις στις οποίες απαιτείται ιδιαίτερα εξειδικευμένη εξωτερική συνδρομή, όπως ορκωτού λογιστή ή ειδικού επιστήμονα. Και το ποσό αυτό αφορά χρονικό ορίζοντα μεγαλύτερο των έξι ετών.
Επομένως, η σύγκριση των 2,76 εκατομμυρίων ευρώ της δημοσιότητας με τα 15.000 ευρώ της εξειδικευμένης εξωτερικής συνδρομής δεν αποτελεί απόδειξη «αδιαφορίας για τον έλεγχο». Είναι σύγκριση ανόμοιων μεγεθών.
Τα 500.000 ευρώ δεν αποτελούν ετήσια δαπάνη. Αφορούν το σύνολο της προγραμματικής περιόδου, δηλαδή περισσότερα από επτά χρόνια.
Και δεν αφορούν μετακινήσεις αιρετών, συνεργατών ή μελών της Διοίκησης. Αφορούν κατά κύριο λόγο τις υπηρεσιακές μετακινήσεις των στελεχών της Διαχειριστικής Αρχής: των ανθρώπων που παρακολουθούν την υλοποίηση των έργων, πραγματοποιούν ελέγχους, συνεργάζονται με τους δικαιούχους και μετακινούνται μέσα στην ίδια την Περιφέρεια.
Σε πολύ μικρότερο βαθμό αφορούν μετακινήσεις στην υπόλοιπη χώρα και, ακόμη σπανιότερα, στο εξωτερικό, όταν απαιτείται συνεργασία με εθνικές ή ευρωπαϊκές αρχές.
Άρα, η αναφορά σε «ταξίδια 500.000 ευρώ με ευρωπαϊκές πλάτες» δεν πλήττει την Περιφερειακή Αρχή. Απαξιώνει στην πραγματικότητα το επιστημονικό και διοικητικό προσωπικό που έχει την ευθύνη να παρακολουθεί και να ελέγχει τα ευρωπαϊκά προγράμματα. Δεν μπορείς από τη μία να καταγγέλλεις ότι «δεν γίνονται έλεγχοι» και από την άλλη, όταν οι άνθρωποι που κάνουν αυτούς τους ελέγχους μετακινούνται για να επιτελέσουν το έργο τους, να βαφτίζεις τις υπηρεσιακές τους μετακινήσεις «ταξίδια». Αυτό δεν είναι υπεράσπιση των εργαζομένων. Είναι απαξίωσή τους.
Το «184 προς 1» αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα δημιουργίας εντυπώσεων μέσω ενός αριθμού χωρίς ουσιαστικό περιεχόμενο.
Τα 2,76 εκατομμύρια ευρώ της δημοσιότητας δεν μπορούν να συγκριθούν με τα 15.000 ευρώ της ειδικής κατηγορίας εξωτερικών ελέγχων.
Η πρώτη κατηγορία περιλαμβάνει ένα ευρύ σύνολο δράσεων ενημέρωσης και δημοσιότητας για ολόκληρο το Πρόγραμμα και τους δικαιούχους του. Η δεύτερη αφορά εξαιρετικές περιπτώσεις εξωτερικής εξειδικευμένης συνδρομής, πέραν των εκατοντάδων ελέγχων που πραγματοποιούν τα αρμόδια δημόσια ελεγκτικά όργανα.
Είναι εύκολο να παίρνεις έναν αριθμό από έναν πίνακα και να τον μετατρέπεις σε σύνθημα. Πολύ δυσκολότερο είναι να γνωρίζεις τι πραγματικά σημαίνει, σε ποια ευρωπαϊκή υποχρέωση αντιστοιχεί, ποιος είναι ο δικαιούχος, ποιο αποτέλεσμα παράγει και ποια διαδικασία ακολουθείται για τη χρηματοδότησή του.
Αυτό είναι η δουλειά της Περιφερειακής Αρχής.
Δεν διαχειριζόμαστε τους ευρωπαϊκούς πόρους με συνθήματα. Τους διαχειριζόμαστε με κανόνες, τεκμηρίωση, έλεγχο και αποτέλεσμα.
Και τα αποτελέσματα της αξιοποίησής τους στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη είναι ορατά.
Όσοι ανακαλύπτουν «σπατάλες» επειδή διάβασαν μεμονωμένα ποσά σε έναν προϋπολογισμό, καλό θα ήταν πρώτα να εξηγήσουν στους πολίτες πώς θα λειτουργούσε ένα ευρωπαϊκό Πρόγραμμα χωρίς δημοσιότητα, χωρίς επιστημονική και τεχνική υποστήριξη, χωρίς μηχανισμούς παρακολούθησης και χωρίς το προσωπικό της Διαχειριστικής Αρχής να μπορεί να κάνει τη δουλειά του.
Η απάντηση είναι απλή: δεν θα λειτουργούσε.
Και αυτό αποκαλύπτει η συγκεκριμένη ανακοίνωση. Όχι την υποτιθέμενη «σπατάλη» της Περιφέρειας, αλλά την απόσταση της αντιπολίτευσης από την πραγματική λειτουργία των ευρωπαϊκών Προγραμμάτων.
Εμείς θα συνεχίσουμε να αξιοποιούμε κάθε διαθέσιμο ευρωπαϊκό πόρο προς όφελος της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Γιατί τα ευρωπαϊκά χρήματα δεν είναι ούτε «ξένα κόλλυβα» ούτε εργαλείο επικοινωνιακής πολιτικής. Είναι πόροι που διεκδικούμε, διαχειριζόμαστε και μετατρέπουμε σε αναπτυξιακό όφελος για τον τόπο μας.
Και μια τελευταία υπόμνηση.
Μετά από 2,5 χρόνια στο Περιφερειακό Συμβούλιο, κάποιοι θα έπρεπε πλέον να γνωρίζει πώς λειτουργούν οι ευρωπαϊκοί πόροι, οι μηχανισμοί διαχείρισης και οι έλεγχοι.
Η Περιφερειακή Αρχή, πάντως, θα συνεχίσει να απαντά σε κάθε ανακρίβεια με στοιχεία και τεκμηρίωση.
Αν χρειάζονται ακόμη μαθήματα για το πώς λειτουργεί ένα ευρωπαϊκό Πρόγραμμα, είμαστε εδώ να τα κάνουμε. Γιατί η αντιπολίτευση μπορεί να μετρά αριθμούς για εντυπώσεις, εμείς θα συνεχίσουμε να μετράμε έργο και αποτέλεσμα.